Khi chuẩn bị xây nhà, nhiều gia chủ thường nghe đến hai khái niệm xây phần thô và xây hoàn thiện nhưng chưa thực sự hiểu hai giai đoạn này khác nhau như thế nào. Việc nắm rõ phạm vi công việc không chỉ giúp gia chủ dễ đọc báo giá mà còn hạn chế tình trạng thiếu hạng mục hoặc phát sinh chi phí trong quá trình thi công.
Vậy xây nhà phần thô gồm những gì? Phần móng, kết cấu, tường, mái hay hệ thống điện nước được thực hiện đến đâu? Bài viết dưới đây sẽ giúp gia chủ hình dung rõ hơn về các hạng mục cơ bản trong quá trình thi công phần thô của một ngôi nhà.
Xây nhà phần thô là gì?
Phần thô có thể hiểu là giai đoạn hình thành kết cấu và các hạng mục cơ bản của công trình trước khi bước vào hoàn thiện bề mặt và lắp đặt các thiết bị cuối cùng.
Tùy theo hợp đồng của từng đơn vị, phạm vi phần thô có thể khác nhau. Tuy nhiên, thông thường sẽ liên quan đến công tác chuẩn bị, móng, kết cấu bê tông cốt thép, xây tường, cầu thang, mái và hệ thống điện nước âm tường.
Gia chủ không nên chỉ dựa vào tên gọi “phần thô” mà cần xem bảng báo giá hoặc hợp đồng để biết chính xác vật tư và công việc đã bao gồm.
>> Xem thêm: Thiết Kế Nhà Phố Mặt Tiền 5m: Gợi Ý Mặt Bằng Và Mẫu Nhà Đẹp 2026
Các hạng mục xây nhà phần thô cơ bản

1. Chuẩn bị mặt bằng và định vị công trình
Trước khi thi công móng, công trình cần được chuẩn bị mặt bằng và xác định vị trí xây dựng theo hồ sơ thiết kế. Công việc có thể bao gồm dọn dẹp khu vực thi công, xác định tim trục, cao độ và vị trí các hạng mục chính. Với nhà phố nằm trong khu dân cư đông đúc, việc che chắn, vận chuyển vật tư và tổ chức khu vực thi công cũng cần được tính toán từ đầu. Đây là bước quan trọng vì sai lệch trong quá trình định vị có thể ảnh hưởng đến toàn bộ công trình phía trên.
2. Thi công phần móng
Móng là bộ phận truyền tải trọng của ngôi nhà xuống nền đất. Tùy điều kiện địa chất, tải trọng công trình và phương án kết cấu, kiến trúc sư và kỹ sư sẽ lựa chọn giải pháp móng phù hợp. Một số dạng móng thường gặp ở nhà dân dụng có thể gồm móng đơn, móng băng hoặc các giải pháp khác tùy điều kiện thực tế. Các công việc trong giai đoạn này có thể bao gồm đào móng, gia công và lắp đặt cốt thép, cốp pha, đổ bê tông và thực hiện các công việc liên quan đến nền móng theo hồ sơ kỹ thuật. Gia chủ không nên tự lựa chọn loại móng chỉ dựa trên diện tích nhà mà cần dựa vào khảo sát và tính toán kết cấu.
3. Thi công cột, dầm và sàn
Sau phần móng, hệ kết cấu chính của ngôi nhà tiếp tục được triển khai với các hạng mục như cột, dầm và sàn bê tông cốt thép. Đây là phần ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chịu lực và độ ổn định của công trình. Cốt thép, kích thước cấu kiện, vị trí dầm và các chi tiết liên kết cần được thực hiện theo hồ sơ kết cấu. Với nhà nhiều tầng, việc kiểm soát từng tầng trước khi chuyển sang giai đoạn tiếp theo càng quan trọng để hạn chế sai sót phải sửa chữa về sau.
4. Xây tường
Sau khi hoàn thành các cấu kiện kết cấu theo từng giai đoạn, công trình tiến hành xây tường bao và tường ngăn phòng theo thiết kế.
Tường cần được bố trí đúng vị trí để đảm bảo diện tích sử dụng và sự liên kết với cửa, hệ thống điện nước cũng như các hạng mục hoàn thiện.
Đối với nhà phố, việc xác định đúng vị trí tường còn ảnh hưởng đến kích thước phòng, cầu thang, cửa đi và khả năng bố trí nội thất sau này.

5. Thi công cầu thang
Cầu thang là một trong những hạng mục cần được tính toán ngay từ giai đoạn thiết kế.
Phần thô có thể bao gồm kết cấu cầu thang bê tông cốt thép theo hồ sơ. Kích thước bậc, chiều cao bậc, chiều rộng vế thang và chiếu nghỉ cần được thiết kế phù hợp với công năng và điều kiện thực tế của ngôi nhà.
Một cầu thang được bố trí hợp lý không chỉ đảm bảo việc di chuyển mà còn giúp tiết kiệm diện tích và tạo sự liên kết tốt giữa các tầng.
6. Thi công mái
Tùy thiết kế, mái nhà có thể là mái bằng bê tông cốt thép, mái dốc, mái Nhật hoặc các giải pháp khác.
Phần thô của mái cần đảm bảo kết cấu, cao độ, độ dốc và khả năng thoát nước theo thiết kế. Với những ngôi nhà sử dụng mái dốc, hệ kết cấu bên dưới và lớp hoàn thiện mái cần được phối hợp ngay từ đầu để tránh thay đổi trong quá trình thi công.
Đặc biệt, khu vực mái và ban công cần được chú ý đến giải pháp thoát nước và chống thấm.
>>Xem thêm: Phong Cách Thiết Kế Nhà Hiện Đại: Đặc Điểm, Ưu Điểm Và Xu Hướng Mới Nhất 2026
7. Thi công hệ thống điện nước âm

Một phần quan trọng nhưng thường khó quan sát sau khi hoàn thiện là hệ thống điện và cấp thoát nước âm tường, âm sàn. Các đường ống, hộp kỹ thuật, vị trí ổ cắm, công tắc, đường cấp nước và thoát nước cần được triển khai theo bản vẽ kỹ thuật. Việc thi công đúng vị trí ngay từ đầu giúp hạn chế tình trạng đục phá tường hoặc sàn sau khi đã hoàn thiện. Gia chủ nên kiểm tra bản vẽ điện nước trước khi thi công và thống nhất vị trí các thiết bị quan trọng như điều hòa, bình nóng lạnh, máy giặt, bếp và thiết bị vệ sinh.
Phần thô khác gì phần hoàn thiện?
Đây là vấn đề gia chủ cần hiểu rõ khi xem báo giá xây dựng.
Phần thô tập trung vào việc hình thành kết cấu và các hạng mục cơ bản của ngôi nhà. Trong khi đó, phần hoàn thiện tập trung vào việc đưa công trình đến trạng thái có thể sử dụng với các công việc như trát, bả, sơn, ốp lát, lắp cửa, thiết bị điện, thiết bị vệ sinh và các hạng mục hoàn thiện khác.
Ranh giới giữa hai phần có thể thay đổi tùy cách xây dựng và nội dung hợp đồng. Vì vậy, khi nhận báo giá, gia chủ nên yêu cầu đơn vị thi công cung cấp bảng phạm vi công việc cụ thể thay vì chỉ nhìn vào đơn giá trên mỗi mét vuông.

Chi phí xây nhà phần thô phụ thuộc vào những yếu tố nào?
Chi phí thi công phần thô không chỉ phụ thuộc vào diện tích sàn. Một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến tổng chi phí gồm:
- Tổng diện tích xây dựng
- Số tầng
- Phương án móng
- Kết cấu công trình
- Loại mái
- Điều kiện mặt bằng
- Vị trí và khả năng vận chuyển vật tư
- Độ phức tạp của thiết kế
- Giá vật liệu và nhân công
- Các yêu cầu kỹ thuật riêng
Nhà trong ngõ nhỏ, khu vực khó tập kết vật liệu hoặc công trình có nhiều chi tiết kết cấu phức tạp có thể cần phương án tổ chức thi công khác so với nhà ở vị trí thuận lợi.

Gia chủ cần lưu ý gì khi thuê thi công phần thô?
Trước khi ký hợp đồng, gia chủ nên yêu cầu bảng báo giá thể hiện rõ vật tư và phạm vi công việc. Những nội dung như loại thép, bê tông, vật liệu xây tường, hệ thống điện nước âm và các hạng mục liên quan nên được xác định rõ.
Bên cạnh đó, cần kiểm tra hồ sơ thiết kế kết cấu và kiến trúc có thống nhất với nhau hay không. Một số thay đổi tưởng như nhỏ trong quá trình thi công cũng có thể ảnh hưởng đến kết cấu hoặc chi phí.
Gia chủ cũng nên hỏi rõ quy trình nghiệm thu từng giai đoạn, đặc biệt đối với móng, cốt thép, cốp pha, bê tông và hệ thống điện nước âm trước khi các hạng mục này bị che khuất.
Có nên thuê riêng phần thô và hoàn thiện?
Điều này phụ thuộc vào kinh nghiệm quản lý và nhu cầu của từng gia đình.
Nếu gia chủ có thời gian, có kinh nghiệm và có thể tự quản lý vật tư, nhân công thì việc tách các hạng mục có thể là một lựa chọn. Tuy nhiên, hình thức này đòi hỏi khả năng điều phối nhiều công việc và chịu trách nhiệm xử lý các vấn đề phát sinh.
Với gia chủ không có nhiều kinh nghiệm xây dựng, lựa chọn một đơn vị có thể triển khai đồng bộ từ thiết kế đến thi công sẽ thuận tiện hơn trong việc kiểm soát hồ sơ, tiến độ và chất lượng.
VillaHome hỗ trợ thi công từ phần thô đến hoàn thiện
Với hình thức xây nhà trọn gói, VillaHome có thể đồng hành cùng gia chủ từ giai đoạn tư vấn, thiết kế, lập dự toán đến thi công và hoàn thiện công trình.
Việc triển khai đồng bộ giúp hồ sơ thiết kế và thực tế thi công có sự thống nhất, đồng thời gia chủ có một đầu mối để trao đổi trong suốt quá trình xây dựng.
Trước khi triển khai, gia chủ nên thống nhất rõ thiết kế, vật liệu, phạm vi công việc, tiến độ và các điều khoản phát sinh trong hợp đồng.

Kết luận
Hiểu rõ xây nhà phần thô gồm những gì giúp gia chủ dễ kiểm tra báo giá và chủ động hơn khi làm việc với nhà thầu. Các hạng mục cơ bản thường liên quan đến chuẩn bị mặt bằng, móng, cột, dầm, sàn, tường, cầu thang, mái và hệ thống điện nước âm theo phạm vi hợp đồng.
Quan trọng nhất, gia chủ không nên chỉ so sánh giá phần thô giữa các đơn vị. Hãy so sánh đồng thời về vật liệu, hồ sơ kỹ thuật, quy trình thi công, nghiệm thu và trách nhiệm của nhà thầu. Một báo giá rõ ràng ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế những khoản phát sinh không cần thiết trong quá trình xây dựng.
Liên hệ VillaHome để được tư vấn phương án xây dựng
Nếu bạn đang chuẩn bị xây nhà và muốn biết công trình của mình cần thi công phần thô như thế nào, hãy liên hệ VillaHome để được tư vấn dựa trên diện tích đất, quy mô xây dựng và nhu cầu sử dụng thực tế.
VillaHome hỗ trợ tư vấn thiết kế, dự toán và thi công, giúp gia chủ có phương án xây dựng rõ ràng trước khi bắt đầu công trình.
Câu hỏi thường gặp
Xây nhà phần thô gồm những gì?
Thông thường gồm chuẩn bị mặt bằng, thi công móng, kết cấu bê tông cốt thép, xây tường, cầu thang, mái và hệ thống điện nước âm theo phạm vi hợp đồng.
Phần thô có bao gồm sơn nhà không?
Thông thường sơn thuộc nhóm công việc hoàn thiện, nhưng phạm vi cụ thể cần được kiểm tra trong hợp đồng với đơn vị thi công.
Hệ thống điện nước có nằm trong phần thô không?
Phần đường ống và hệ thống âm tường, âm sàn thường được triển khai trong giai đoạn phần thô. Thiết bị hoàn thiện cần được xác định riêng trong hợp đồng.
Chi phí xây phần thô tính như thế nào?
Chi phí thường phụ thuộc vào diện tích xây dựng, kết cấu, móng, số tầng, loại mái, điều kiện thi công, vật liệu và yêu cầu riêng của công trình.
