Khởi công là thời điểm công trình chính thức bước vào giai đoạn thi công. Tuy nhiên, trước khi máy móc, nhân công và vật tư được đưa vào công trường, gia chủ cần hoàn thành khá nhiều công việc từ hồ sơ, thiết kế, ngân sách đến mặt bằng và kế hoạch thi công.
Nếu chuẩn bị chưa đầy đủ, công trình có thể gặp tình trạng phải điều chỉnh thiết kế, chậm tiến độ, phát sinh chi phí hoặc gián đoạn thi công. Vậy xây nhà cần chuẩn bị những gì trước khi khởi công? Dưới đây là những hạng mục quan trọng gia chủ nên kiểm tra trước khi bắt đầu xây dựng.
1. Xác định rõ nhu cầu xây dựng
Trước tiên, gia chủ cần xác định ngôi nhà sẽ phục vụ nhu cầu sử dụng như thế nào.
Một số thông tin cần thống nhất gồm:
- Diện tích khu đất
- Số tầng dự kiến
- Số lượng thành viên
- Số phòng ngủ
- Phòng khách, bếp và khu sinh hoạt chung
- Phòng thờ
- Phòng vệ sinh
- Khu vực giặt phơi
- Nhu cầu để xe
- Không gian lưu trữ
- Phong cách kiến trúc
- Ngân sách dự kiến
Việc xác định nhu cầu càng rõ từ đầu càng giúp kiến trúc sư xây dựng phương án công năng phù hợp. Gia chủ cũng nên nghĩ đến nhu cầu sử dụng trong tương lai. Ví dụ, gia đình có thể tăng thêm thành viên, cần thêm phòng ngủ hoặc cần không gian làm việc riêng.
2. Kiểm tra thông tin và hiện trạng khu đất
Trước khi triển khai xây dựng, cần kiểm tra thực tế khu đất.
Các thông tin cần quan tâm gồm:
- Kích thước và hình dạng khu đất
- Ranh giới khu đất
- Cao độ nền
- Đường tiếp cận công trình
- Công trình liền kề
- Hệ thống điện, nước hiện có
- Điều kiện tập kết vật tư
- Khả năng vận chuyển vật liệu
- Điều kiện thoát nước
Đặc biệt với nhà phố trong ngõ nhỏ, điều kiện vận chuyển vật tư và tổ chức công trường cần được tính toán sớm. Một khu đất có mặt tiền đẹp trên bản vẽ nhưng đường vào nhỏ, khó tập kết vật liệu vẫn có thể làm tăng khó khăn trong quá trình thi công.

3. Chuẩn bị các hồ sơ và thủ tục cần thiết
Đây là một trong những bước quan trọng trước khi khởi công. Tùy từng công trình và quy định áp dụng, gia chủ cần chuẩn bị và kiểm tra các hồ sơ, thủ tục liên quan đến việc xây dựng. Không nên bắt đầu thi công khi các thủ tục cần thiết chưa được hoàn tất hoặc chưa xác định rõ trách nhiệm của các bên. Nếu sử dụng dịch vụ xây nhà trọn gói, gia chủ nên thống nhất với đơn vị xây dựng về phạm vi hỗ trợ hồ sơ và các công việc liên quan được thể hiện trong hợp đồng.
>>Xem thêm: Xây nhà trọn gói có thực sự rẻ hơn tự xây không?
4. Hoàn thiện phương án thiết kế
Trước ngày khởi công, phương án thiết kế cần được thống nhất ở mức đủ để triển khai thi công.
Hồ sơ có thể bao gồm:
- Bản vẽ kiến trúc
- Bản vẽ kết cấu
- Bản vẽ điện
- Bản vẽ cấp thoát nước
- Chi tiết cửa
- Chi tiết cầu thang
- Chi tiết vệ sinh
- Các chi tiết hoàn thiện cần thiết
Gia chủ nên hạn chế thay đổi những nội dung quan trọng sau khi công trình đã bắt đầu thi công. Một thay đổi nhỏ về vị trí cầu thang, phòng vệ sinh hoặc hệ thống điện nước cũng có thể kéo theo nhiều thay đổi khác.

5. Thống nhất vật liệu và tiêu chuẩn hoàn thiện
Trước khi khởi công, gia chủ nên biết công trình sẽ sử dụng những loại vật liệu nào.
Danh mục có thể bao gồm:
- Thép
- Xi măng
- Gạch xây
- Cát
- Đá
- Chống thấm
- Gạch ốp lát
- Sơn
- Cửa
- Thiết bị vệ sinh
- Thiết bị điện
- Vật liệu hoàn thiện
Không nhất thiết mọi sản phẩm phải được mua ngay từ ngày đầu tiên, nhưng chủng loại và tiêu chuẩn vật liệu nên được xác định rõ. Điều này giúp hạn chế tình trạng đang thi công mới bắt đầu lựa chọn vật liệu, gây ảnh hưởng đến tiến độ.
6. Chuẩn bị ngân sách xây dựng
Xây nhà cần chuẩn bị những gì? Ngân sách chắc chắn là một trong những hạng mục quan trọng nhất. Gia chủ nên xác định tổng mức đầu tư dự kiến và chia thành các nhóm chi phí.
Có thể cân đối ngân sách cho:
- Thiết kế
- Thi công phần thô
- Hoàn thiện
- Nội thất
- Thiết bị
- Chi phí liên quan đến công trường
- Các khoản phát sinh hợp lý
Không nên sử dụng toàn bộ số tiền dự kiến chỉ cho giá trị hợp đồng xây dựng. Một khoản dự phòng sẽ giúp gia chủ chủ động hơn khi có thay đổi hoặc phát sinh ngoài kế hoạch.
>> Xem thêm: Thiết Kế Nhà Phố Có Gara Ô Tô: Cách Bố Trí Khoa Học Và Tối Ưu Diện Tích
7. Lựa chọn đơn vị thiết kế và thi công
Gia chủ nên lựa chọn đơn vị xây dựng trước khi khởi công đủ sớm để có thời gian trao đổi và hoàn thiện hồ sơ. Khi đánh giá một đơn vị, không nên chỉ nhìn vào giá.
Nên xem xét:
- Kinh nghiệm thực tế
- Công trình đã thực hiện
- Hồ sơ thiết kế
- Phạm vi công việc
- Danh mục vật liệu
- Tiến độ
- Quy trình giám sát
- Điều khoản hợp đồng
- Chính sách bảo hành
Một đơn vị có quy trình rõ ràng sẽ giúp gia chủ dễ theo dõi công trình hơn trong quá trình thi công.
8. Đọc kỹ hợp đồng trước khi khởi công
Hợp đồng là cơ sở để hai bên thống nhất trách nhiệm trong quá trình xây dựng.
Gia chủ cần kiểm tra:
- Thông tin công trình
- Phạm vi công việc
- Giá trị hợp đồng
- Tiến độ
- Tiến độ thanh toán
- Danh mục vật liệu
- Điều kiện phát sinh
- Quy trình nghiệm thu
- Trách nhiệm của các bên
- Điều khoản bảo hành
Đặc biệt, cần hiểu rõ những hạng mục nào đã bao gồm và những hạng mục nào chưa bao gồm trong giá trị hợp đồng.
9. Chuẩn bị mặt bằng thi công
Trước khi đưa nhân công vào công trường, mặt bằng cần được chuẩn bị phù hợp.
Công việc có thể gồm:
- Dọn dẹp khu đất
- Xác định khu vực tập kết vật liệu
- Bố trí khu vực thi công
- Che chắn công trình
- Chuẩn bị điện nước phục vụ thi công
- Xác định lối vận chuyển vật tư
- Đảm bảo khu vực xung quanh công trình
Với nhà nằm sát công trình hàng xóm, việc che chắn và bảo vệ khu vực liền kề càng cần được chú ý.

10. Kiểm tra công trình liền kề
Đối với nhà phố, công trình thường nằm sát những căn nhà đã xây dựng từ trước. Trước khi thi công, nên kiểm tra hiện trạng các công trình liền kề để có phương án thi công phù hợp.
Có thể ghi nhận tình trạng tường, nền, cửa và những vị trí tiếp giáp trước khi bắt đầu. Việc này giúp các bên có cơ sở đối chiếu nếu trong quá trình thi công xuất hiện vấn đề liên quan đến công trình lân cận.
11. Chuẩn bị phương án vận chuyển và tập kết vật tư
Nhà phố trong khu dân cư thường không có nhiều diện tích để tập kết vật liệu.
Vì vậy, cần xác định:
- Vật liệu được đưa vào công trường bằng cách nào
- Thời gian vận chuyển
- Vị trí tập kết
- Vật liệu nào cần đưa vào trước
- Vật liệu nào có thể nhập theo từng giai đoạn
Không nên tập kết quá nhiều vật liệu cùng lúc nếu mặt bằng không đủ. Việc tổ chức vật tư hợp lý vừa tiết kiệm diện tích vừa hạn chế ảnh hưởng đến khu vực xung quanh.

12. Chuẩn bị kế hoạch tiến độ
Trước ngày khởi công, nên có tiến độ thi công dự kiến.
Tiến độ có thể chia thành các giai đoạn:
- Chuẩn bị mặt bằng
- Thi công móng
- Thi công kết cấu
- Xây tường
- Điện nước âm
- Chống thấm
- Hoàn thiện
- Lắp đặt thiết bị
- Nghiệm thu
- Bàn giao
Tiến độ thực tế có thể thay đổi do thời tiết, vật tư hoặc điều kiện công trường. Tuy nhiên, có kế hoạch ban đầu sẽ giúp các bên chủ động hơn.
13. Xác định rõ người phụ trách công trình
Gia chủ nên biết ai là người trực tiếp phụ trách công trình.
Đây có thể là:
- Chỉ huy trưởng
- Kỹ sư phụ trách
- Kiến trúc sư
- Người quản lý dự án
Khi có một đầu mối rõ ràng, việc trao đổi về tiến độ, thiết kế, vật liệu hoặc những vấn đề phát sinh sẽ thuận tiện hơn. Gia chủ không nên phải làm việc riêng với quá nhiều nhóm thợ mà không có người điều phối chung.
14. Thống nhất quy trình nghiệm thu
Nghiệm thu không chỉ diễn ra khi căn nhà hoàn thành. Một số hạng mục nên được kiểm tra theo từng giai đoạn trước khi chuyển sang bước tiếp theo.
Ví dụ:
- Nghiệm thu phần móng
- Nghiệm thu cốt thép
- Nghiệm thu cốp pha
- Nghiệm thu kết cấu
- Kiểm tra hệ thống điện nước âm
- Kiểm tra chống thấm
- Kiểm tra hoàn thiện
Việc kiểm tra theo từng giai đoạn giúp phát hiện vấn đề sớm và hạn chế việc phải sửa chữa khi công trình đã hoàn thiện.
15. Những thay đổi nên hạn chế trước và sau khởi công
Một trong những nguyên nhân khiến xây nhà phát sinh chi phí là thay đổi liên tục. Nếu gia chủ muốn đổi vị trí phòng, cửa, cầu thang, thiết bị hoặc vật liệu sau khi thi công, có thể phát sinh thêm nhân công, vật tư và thời gian. Vì vậy, trước khi khởi công nên dành thời gian kiểm tra kỹ hồ sơ thiết kế và thống nhất những lựa chọn quan trọng.
Checklist xây nhà trước ngày khởi công
Gia chủ có thể kiểm tra nhanh các nội dung sau:
-
Xác định nhu cầu sử dụng
-
Kiểm tra hiện trạng khu đất
-
Hoàn thiện các thủ tục cần thiết
-
Thống nhất hồ sơ thiết kế
-
Xác định vật liệu
-
Lập ngân sách
-
Có khoản dự phòng
-
Lựa chọn đơn vị thi công
-
Ký và kiểm tra hợp đồng
-
Chuẩn bị mặt bằng
-
Kiểm tra công trình liền kề
-
Lập kế hoạch vận chuyển vật tư
-
Thống nhất tiến độ
-
Xác định người phụ trách công trình
-
Thống nhất quy trình nghiệm thu
Xây nhà trọn gói giúp gia chủ giảm bớt công việc chuẩn bị
Với hình thức xây nhà trọn gói, nhiều công việc từ thiết kế, lập dự toán đến tổ chức thi công có thể được một đơn vị phối hợp và triển khai theo phạm vi hợp đồng.
Điều này giúp gia chủ giảm việc phải tự tìm kiếm và điều phối nhiều đội thợ riêng lẻ.
Tuy nhiên, gia chủ vẫn cần thống nhất rõ nhu cầu, ngân sách, thiết kế, vật liệu và phạm vi công việc trước khi ký hợp đồng.
Một quy trình chuẩn bị càng rõ ràng thì quá trình thi công càng dễ kiểm soát.
VillaHome đồng hành cùng gia chủ từ bước chuẩn bị đến khi hoàn thiện
Trước khi khởi công, điều quan trọng không phải là chuẩn bị thật nhiều thứ cùng một lúc mà là xác định đúng những việc cần hoàn thành theo từng giai đoạn. Từ nhu cầu sử dụng, hiện trạng khu đất, hồ sơ thiết kế, ngân sách, vật liệu đến hợp đồng và mặt bằng thi công đều cần được kiểm tra trước khi bắt đầu.
Nếu bạn đang chuẩn bị xây nhà nhưng chưa biết xây nhà cần chuẩn bị những gì, VillaHome có thể tư vấn phương án phù hợp với diện tích khu đất, nhu cầu sử dụng và ngân sách dự kiến. Việc chuẩn bị kỹ ngay từ đầu sẽ giúp gia chủ chủ động hơn về chi phí, tiến độ và hạn chế những thay đổi không cần thiết trong quá trình thi công.
Liên hệ VillaHome để được tư vấn phương án xây nhà phù hợp và chuẩn bị kế hoạch triển khai công trình một cách rõ ràng ngay từ đầu.
Câu hỏi thường gặp
Trước khi khởi công xây nhà cần chuẩn bị những gì?
Gia chủ cần chuẩn bị nhu cầu sử dụng, hồ sơ và thủ tục cần thiết, thiết kế, ngân sách, vật liệu, hợp đồng, mặt bằng, tiến độ và phương án tổ chức thi công.
Có cần hoàn thiện thiết kế trước khi khởi công không?
Nên hoàn thiện và thống nhất các nội dung thiết kế quan trọng trước khi thi công để hạn chế thay đổi và phát sinh.
Có cần dự phòng ngân sách khi xây nhà không?
Nên có một khoản ngân sách dự phòng để chủ động trước những thay đổi hoặc chi phí phát sinh hợp lý trong quá trình xây dựng.
Khi nào nên ký hợp đồng với nhà thầu?
Nên lựa chọn và trao đổi với nhà thầu sau khi gia chủ đã xác định tương đối rõ nhu cầu, quy mô, thiết kế và ngân sách.
Có cần kiểm tra nhà hàng xóm trước khi xây không?
Với nhà phố hoặc công trình xây sát nhà liền kề, việc ghi nhận hiện trạng các công trình xung quanh trước khi thi công là một bước nên thực hiện để có cơ sở theo dõi trong quá trình xây dựng.
Gia chủ có cần trực tiếp mua toàn bộ vật liệu không?
Tùy hình thức hợp đồng. Với xây nhà trọn gói, đơn vị thi công có thể đảm nhận việc cung cấp vật tư theo danh mục đã thống nhất với gia chủ.
